Een plaatje zegt meer dan 1.000 woorden?

Ik ben zo langzamerhand voor een (experimenteel) debat, waarbij je ook evt. een beeld kunt inzetten als al dan niet overtuigend argument. Stel nu: jij bent voor kernenergie en je gebruikt alle valide argumenten, volgens jouw debattechniek, geen speld tussen te krijgen. De beelden die ik jou laat zien van de op ploffen staande kernreactoren in Japan zetten de gehele discussie omtrent kernenergie in een klap overtuigend op losse schroeven.

VK-blogger Partout reageert aldus op een blog van Mihai Martoiu Ticu op de site van de Volkskrant.



De vraag die Partout opwerpt is, los van het feit dat hij zich wenst te onderwerpen aan argumentatieregels, of het wenselijk is mensen te overtuigen van louter beelden. Laten we dat eens toetsen aan de praktijk.

In een nieuwsbrief van 1 maart 2011, stelt de PVV dat Nederland de komende decennia verandert en dat de verkiezingen voor de Provinciale Staten van enorm belang zijn. De PVV zegt het kabinet Rutte te ondersteunen, onder andere omdat de massa-immigratie nu eens echt moet worden ingedamd. Als bewijsvoering wordt een link meegegeven naar de site www.zorgatlas.nl. Als je die aanklikt, verschijnt een animatie met een prognose voor het aantal niet-westerse allochtonen tussen 2010 en 2040.

Als je de animatie bekijkt, zie je dat naarmate het jaar 2040 wordt benaderd, Nederland van roze naar paars verkleurt. Zo op het eerste gezicht lijkt dit de claim omtrent massa-immigratie van de PVV te ondersteunen.

Toch kun je hier de nodige tegenwerpingen op maken.

Wie beter kijkt zie dat de donkerste vlekken op de kaart in 2010, niet donkerder worden in 2040. Sterker nog, sommige donkere plekken worden zelfs wat lichter. Niet wat je noemt een indicatie van massa-immigratie, eerder een aanwijzing van een demografische verschuiving.

Naarmate de autochtone bevolking vergrijst (en uiteindelijk ook sterft), zal het percentage niet-westerse allochtonen t.o.v. autochtonen toenemen. Een percentage is immers een relatief getal, geen absoluut getal, aangezien een percentage altijd een deel van een geheel aangeeft.

Dat andere plekken in Nederland in 2040 donkerder kleuren, is waarschijnlijk meer toe te schrijven aan een trek richting voorsteden. Een ontwikkeling die van autochtone zijde al eerder heeft plaatsgevonden. De cijfers op de website en de kaart van Nederland zijn volgens het RIVM gebaseerd op veronderstellingen over de toekomstige ontwikkelingen van regionale verschillen in geboorte, sterfte, buitenlandse migratie, (binnenlandse) verhuizingen en huishoudensdynamiek.

Een leuk voorbeeld van hoe dat werkt, is af te lezen aan de cijfers van mijn woonplaats, een forenzengemeente in de Randstad:

Aantal inwoners 2010	72.109
Aantal inwoners 2040	70.188
	2010	2020	2030	2040
Percentage
Westerse allochtonen	9,2	8,6	8,4	8,4
Niet-westerse allochtonen	13,2	14,2	14,9	16,5
Turken	1,5	2,2	2,4	2,7
Marokkanen	0,7	1,3	1,6	1,9
Surinamers	4,2	3,8	3,5	3,3
Nederlandse Antillianen en Arubanen	2,2	1,7	1,6	1,6
Overige niet-westerse allochtonen	4,6	5,2	5,8	6,9
Aantal
Westerse allochtonen	6.641	6.117	6.077	5.869
Niet-westerse allochtonen	9.545	10.141	10.760	11.550
Turken	1.082	1.537	1.727	1.905
Marokkanen	484	921	1.175	1.333
Surinamers	3.061	2.710	2.515	2.344
Nederlandse Antillianen en Arubanen	1.621	1.243	1.134	1.141
Overige niet-westerse allochtonen	3.297	3.730	4.209	4.827

Weliswaar een toename van 2005 niet-westerse allochtonen in een periode van 30 jaar, op een totaal van 70.188 inwoners tegen 2040 niet wat je verontrustende cijfers kan noemen.

Toch volhardt de PVV in haar standpunten, want

"overal in Europa gaan de lichten uit. Overal op het continent waar onze beschaving bloeide en waar de mens vrijheid en welvaart en cultuur schiep. Overal ligt het fundament van het Westen onder vuur.

Overal in Europa fungeren de elite's als beschermers van een ideologie die al veertien eeuwen uit is op onze vernietiging. Een ideologie die voortkomt uit de woestijn en alleen maar woestijnen kan voortbrengen omdat ze de mens geen vrijheid gunt."

 (nieuwsbrief PVV 7 februari 2011)

Samengevat: de PVV misbruikt een animatie om haar eigen standpunten er door te drukken. (Saillant is in dit verband ook het PVV standpunt inzake abortus te noemen) Op basis van de aantallen die de PVV aangeeft in haar eigen link kan die conclusie niet worden getrokken.

Homo Sapiens, autochtoon of allochtoon, is een zichtdier. Wij zijn altijd geneigd datgene voor "waar" aan te nemen dat het dichtst bij onze eigen belevingswereld ligt. Bij de PVV begrijpt men dit waarschijnlijk maar al te goed. Mensen zijn eerder geneigd alleen de animatie te bekijken en te geloven, zeker als deze vergezeld maakt van suggestieve taal. Onze reclamebranche maakt er op deze manier een miljoenenomzet mee. Alleen een plaatje tonen om je verhaal hard te maken, is in een rationeel debat in beginsel echt onvoldoende om je punt te maken.

Het probleem dat Partout niet in kan of wil zien in zijn opmerking (ik kan kwade opzet of anderzins niet aantonen en daar gaat het me ook niet om) dat de waarheid laat zich op vele manieren laat vatten, en daarmee dus blijkbaar relatief is, een opmerking is die twee kanten opwerkt.

Partout zegt zelf dat de beelden die hij laat zien van de op ploffen staande kernreactoren in Japan de gehele discussie omtrent kernenergie in een klap overtuigend op losse schroeven zet.

Het is maar de vraag of dat zo is.

Nog los van het kunnen aanvoeren dat de beelden van op ploffen staande kernreactoren in Japan niet dezelfde soort fearmongering is, als het plaatje van de PVV, of de wens dat de gehele discussie omtrent kernenergie in een klap overtuigend op losse schroeven wordt gezet gewoon wensdenken is, is het feit dat een opmerking in de trant van "de waarheid bestaat niet, of is ten minste subjectief", altijd waar is (en daarmee irrelevant) ongeacht wat het argument is.

1.000 woorden (ok, eerlijk is eerlijk, ik heb het niet geteld) zijn beter dan een plaatje alleen.